نحوه نگارش پروپوزال دکتری

نگارش پروپوزال دکتری یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین مراحل دوره دکتری محسوب می‌شود. پروپوزال در واقع نقشه راه پژوهش شماست و کیفیت آن، مسیر انجام پایان‌نامه و حتی نظر استادان و داوران را به‌شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد. بسیاری از دانشجویان با وجود توان علمی بالا، به دلیل ناآشنایی با اصول نگارش پروپوزال، در این مرحله دچار مشکل می‌شوند یا با اصلاحات متعدد و زمان‌بر مواجه می‌گردند.

در این مطلب، به‌صورت گام‌به‌گام توضیح می‌دهیم پروپوزال دکتری چیست، چرا اهمیت دارد و چگونه می‌توان یک پروپوزال استاندارد، قابل دفاع و مورد تأیید دانشگاه تهیه کرد.

نگارش پروپوزال صرفاً یک الزام اداری نیست، بلکه مهم‌ترین ابزار ارزیابی توان پژوهشی دانشجوی دکتری به شمار می‌رود. استاد راهنما، گروه آموزشی و شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه بر اساس پروپوزال تصمیم می‌گیرند که:

از سوی دیگر، یک پروپوزال قوی باعث می‌شود:

به همین دلیل، بسیاری از استادان معتقدند پروپوزال خوب، نیمی از پایان‌نامه است.

عنوان باید روشن، دقیق و بیانگر مسئله اصلی پژوهش باشد. عنوان خوب:

• مختصر اما معنادار است

• هدف پژوهش را نشان می‌دهد

• فاقد کلمات اضافی و مبهم است

در این بخش باید توضیح دهید:

• مسئله پژوهش چیست

• چرا این مسئله مهم است

• چه خلأ علمی یا کاربردی را پوشش می‌دهد

• چه جایگاهی در رشته تحصیلی دارد

این بخش نشان می‌دهد شما با تحقیقات پیشین آشنا هستید. باید:

• مهم‌ترین پژوهش‌های مرتبط را معرفی کنید

• نقاط قوت و ضعف آن‌ها را بررسی کنید

• جایگاه تحقیق خود را نسبت به آن‌ها مشخص نمایید

در این قسمت:

• هدف اصلی و اهداف فرعی پژوهش بیان می‌شود

• فرضیه‌ها یا پرسش‌های تحقیق به‌صورت شفاف مطرح می‌گردند

یکی از مهم‌ترین بخش‌های پروپوزال است و شامل:

• روش تحقیق

• جامعه آماری و نمونه

• ابزار جمع‌آوری داده‌ها

• روش تحلیل داده‌ها

روش انتخاب‌شده باید علمی، منطقی و متناسب با اهداف پژوهش باشد.

تمام منابع مورد استفاده باید به‌صورت دقیق و استاندارد ذکر شوند. استفاده از منابع جدید، معتبر و ترکیبی از منابع فارسی و غیرفارسی توصیه می‌شود.